ELEXAI
Europese lexicografische infrastructuur voor kunstmatige intelligentie
ELEXAI stelt zowel een waardevolle verbetering voor van de huidige basismodellen voor artificiële intelligentie (AI) als een belangrijke upgrade van de Europese Lexicografische Infrastructuur (ELEXIS), die het resultaat is van een Horizon 2020-project met dezelfde naam (2018-2022).
De upgrade is een transformatieve reconstructie van de infrastructuur, gebaseerd op recente ontwikkelingen op het gebied van AI, met name die in verband met de opkomst van grote taalmodellen (LLM’s). Naast de integratie van nationale, regionale en institutionele inspanningen op het gebied van lexicografie, zal de nieuwe infrastructuur verbeterde technologie, taalgegevens, hulpmiddelen en diensten bieden die van cruciaal belang zijn voor het verbeteren van op transformatoren gebaseerde modellen met meertalig kennisbeheer afkomstig van hoogwaardige lexicografische bronnen.
De komst van machineleesbare kennisrepresentaties (kennisbasissen en grafieken) die taalkundig verantwoord zijn en in LLM's kunnen worden geïnjecteerd, maakt de invoering van een deugdzame cyclus mogelijk waarbij de relevantie van de geïntegreerde taalkennis wordt geverifieerd door betere outputs van LLM-toepassingen die vervolgens kunnen worden gebruikt voor het verbeteren van kennisrepresentaties en taalgegevens. Om na te gaan wat het effect is van de integratie van taalkennis in LLM’s, wordt daarom voorzien in de totstandbrenging van betrouwbare benchmarks en andere methoden voor de evaluatie van door machines gegenereerde output. Als zodanig zal het infrastructuurontwerp bijdragen aan de nog onopgeloste taken van Natural Language Understanding.
De oprichting van een nieuwe virtuele lexicografische infrastructuur zal worden uitgevoerd door een breed en divers consortium, met partners uit alle relevante gebieden: lexicografie, computerlinguïstiek en AI. Voor de duurzaamheid op lange termijn zal de infrastructuur afhankelijk zijn van verschillende prominente infrastructuurinitiatieven: CLARIN en DARIAH, twee ESFRI Landmark infrastructuren, en ALT-EDIC, als het nieuwe pan-Europese initiatief gewijd aan de ontwikkeling van Europese open massaal meertalige taalmodellen.

Duur van het project: juni 2026 – mei 2029
Financiering: Horizon Europa (EU-financiering/project)
Website: https://elex.is
Partners: Jozef Stefan Instituut | CLARIN ERIC | ALT-EDIC | DARIAH-ERIC | Universiteit van Ljubljana | Universiteit van Kopenhagen | Lexical Computing | Instituut voor de Nederlandse Taal | Universiteit van Galway | Eesti Keele Instituut | Berlin-Brandenburgische Akademie der Wissenschaften | ELTE Hongaars Onderzoekscentrum voor Taalkunde | Borys Grinchenko Kyiv Metropolitan University | Det Danske Sprog- og Litteraturselskab | Leibniz-Institut für Deutsche Sprache | Euskal Herriko Unibertsitatea | Università Cattolica del Sacro Cuore | Instituut voor Bulgaarse Taal | Macedonische Academie van Wetenschappen en Kunsten | Universidade Nova de Lisboa | Univerzitet u Beogradu ? Rudarsko Geoloski Fakultet | Belgrado Centrum voor Digitale Geesteswetenschappen | Mykolo Romerio Universitetas | Accademia Europea di Bolzano | Athena onderzoekscentrum | Politechnika Wroclawska